پیشینه تحقیق-احمد علی اکبری
موضوع : چگونه می توان با روش IT میزان یادگیری درس حرفه و فن را افزایش داد
اینجانب با توجه به تجربیات آموزشی و اداری و صحبت باسایر همکاران و مدیرمحترم چند آموزشگاه ( 4آموزشگاه ) و صحبت با اولیاء دانش آموزان دریافتم که دیگر روش تدریس سنتی برای دانش آموزان و حتی معلمان جزابیتی ندارد بلکه بسیار خسته کننده و یکنواخت شده است و از آنجای كه آموزش چیزی جز یاد گیری شناختی ، اجتماعی ، احساسی ، معنوی ، اخلاقی و فیزیكی نیست بنابراین معلمان باید بهترین تجربیات ، بهترین منابع و بهترین محیط را برای آموزش در نظر بگیرند و هم چنین باید نسبت به تجربیاتی كه شاگردان خارج از كلاس درس به دست می آورند، آگاه باشند. فن آوری اطلاعات(IT) باعث تقویت یادگیری شناختی، پیشرفت در حل مسئله و مهارت های فكری می شود بنابراین (IT) باید به عنوان ابزاری جدید در روش های نوین مورد استفاده قرار گیرد و معلم باید درباره ی روش ها و راه هایی كه فن آوری اطلاعات می تواند تجربیات دانش آموزان را درسطح اجتماعی و عملی تحت تاثیر قرار می دهد، بیندیشد و از كاربرد (IT) در خانه ، از بازی گرفته تا دسترسی به منابع متنوع اطلاعاتی با دیگران ، اطلاع داشته باشد. پس برآن شدم تا به صورت آزمایشی این طرح را در کلاس درس حرفه و فن سوم راهنمایی آموزشگاه افشار ناحیه 7 مشهد ازبهمن ماه سال 89 آغاز نمایم .
شواهد 1
اینترانت: شبكه های بزرگ محلی و سازمانی كه برای استفاده كنندگان خاصی طراحی و اجرا می گردد و به جزء خدمات اینترنت از اطلاعات درون سازمان خود نیز بهره می گیرند
اینترنت: اینترنت در واقع یك شبكه ی گسترده ی جهانی است كه با اتصال رایانه ها به همدیگر، ضمن حفظ و امنیت اطلاعات موجود در شبكه ها اطلاعات جدیدی را به صورت همزمان در همهی شبكه ها در دسترس كاربران قرار می دهد.اینترنت، روح تحقیق و پژوهش، خلاقیت و ابتكار را در مورد محقق احیا می كند و فراگیران را از هر نوع خدمات اطلاعاتی و ارتباطی بهره مند می گرداند.اینترنت دارای پنج ویژگی مهم است:1- چند رسانه ای2- فوق متن 3- تعاملی بودن 4 – بایگانی بودن 5- مجازی بودناینترنت یك سیستم عظیم جهانی متشكل از انسان، اطلاعات و رایانه است. اینترنت اجتماع انسانها با ایده های متفاوت است. اینترنت كتابخانه و نمایشگاه جهانی است ،چون تعطیلی ندارد و هركس در هر زمان بخواهد می تواند به آن دسترس داشته باشد.
كامپیوتر: از بزرگ ترین ابزارهای فناوری اطلاعات است كه با برخورداری از ظرفیت سازی و ذخیره سازی اطلاعات در درون خود و با ارائه خدمات گسترده ی صوتی و تصویری، نوشتاری و گفتاری توانمندی های بسیاری در خود جای داده است.ویژگی ها و مزایای مهم استفاده از كامپیوتر:1- سرعت انجام عملیات 2- دقت و صحت انجام كار 3- قابلیت اطمینان4- توانایی ذخیره سازی.
جامعه اطلاعاتی:جامعه ای است كه در آن زندگی اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی به فناوری اطلاعات و ارتباطات وابسته است.مزایای جامعه اطلاعاتی:1- غنی سازی ساعات بیكاری افراد جامعه2- غنی سازی فرهنگ جامعه3- كاهش فشار بر روی شهرها از طریق قادر سازی افراد بر انجام كارها از راه دور و كار كردن در منزل4- ایجاد فرصت های تازه برای بالا بردن بهره وری ملی و جو رقابت5- افزایش اشتغال6-آموزش مادام العمر دانش آموزان در جامعهی اطلاعاتی سه دیدگاه در مورد نحوهی كاربرد فناوری اطلاعات در آموزش وپرورش وجود دارد .
-1 در یك دیدگاه فناوری به عنوان یك موضوع و واحد درسی مستقل در برنامه های درسی مطرح می شود.
-2در دیدگاهدیگر آموزش به كمك ابزارهای فناوری اطلاعات انجام می گیردواز این ابزارها به عنوان انتقال مفاهیم آموزشیاستفاده
میشود.
-3 در دیدگاه سوم، فناوری اطلاعات با نظام برنامه درسی تلفیق می گردد و تغییرات اساسی در محتوا، روش های یادگیری و نقش معلم و دانش آموز ایجاد خواهد كرد.( رحیم عبا دی)
مزایاو فرصت های ناشی از توسعهIT
- 1 تربیت نیروی انسانی كارآمد وماهر – 2 كیفیت بخشی به آموزش و پرورش 3 - تربیت نیرو های كار آفرین و كمك به اشتغال زایی4 - دسترسی آسان به منابع اطلاعاتی- 5 كاهش هزینه های آموزشی در بلند مدت-6به روز نمودن سیستم های اداری و نظام آموزشی7- - باز آموزی معلمان و افزایش مهارت شغل و دانش آنان- 8- ایجاد انگیزه و تلاش و نو آوری در برنامه های درسی- 9- كاهش فاصله بین توانمندی های دانش آموزان و خدمات آموزش و پرورش- 10- استفاده از تجارب بین المللی (رحیم عبا دی)
تفاوتIT و ICT :
IT به معناي فناوري اطلاعات و ICT به معناي فناوري ارتباطات و اطلاعات مي باشد. چنان كه مشخص است در IT محوريت با اطلاعات است ولي در ICT بجزء اطلاعات بر ارتباطات نيز تاكيد دارد.
ICT از تلفيق سه حوزه ي اطلاعات، كامپيوتر و ارتباطات پديد آمده است.
موانع درون نظام آموزشی برای بكارگیری IcT آموزش و پرورش: به رغم تلاشهای صورت گرفته در حیطهی برنامهریزی تفصیلی آموزشی و درسی و نیز در حیطههای اجرایی و اداری، دارای نظامی متمركز است. این تمركز برنامه درسی یكسان و بدون انعطاف را از لحاظ محتوا شیوههای آموزش و تدریس، و نوع ارزشیابی برای هر موضوع درسی، برای كلیه دانشآموزان اعم از شهری و روستایی و … با هر نوع استعداد علاقه و خاستگاه اقتصادی و اجتماعی، از هر جنس، نژاد، زبان و فرهنگ و … تجویز میكند در چنین نظامهایی عملاً هیچگونه نوآوری و ابتكار چشمگیر و موثری امكان نهادینه شدن نمییابد زیرا هر اقدامی باید از بالا تصمیمگیری شده و به طور سراسری به اجرا گذاشته شود.
فناوري اطلاعات (IT)
فناوري اطلاعات(IT) از دو واژه ي (information) ينعي اطلاعات و(technology) ينعي فناوري تركيب يافته است.
اطلاعات:
مجموعه حقايق، حوادث، مسائل و موضوعات و ارقام پردازش شده و بدین معنا مي باشند كه اشخاص مي توانند بر اساس آنها برنامه ريزي كنند.
اطلاعات نبايد با داده ها(data) اشتباه شوند زيرا داده ها ، حقايق و ارقام خام و پردازش نشده هستند كه براي كاربر تقريبا بي معنا هستند.
فناوري:
دانش يا مهارت يا روش فني درهربرداري از اطلاعات.
فناوري اطلاعات(IT )
عبارت است از مجموعه تكنيك ها و ابزارهايي كه ما را در ضبط، ذخيره سازي، پردازش. بازيابي، انتقال و دريافت اطلاعات ياري مي رساند.
فناوري اطلاعات بر دانش و مهارت استفاده از تكنولوژي هاي نوين مثل: كامپيوتر- اينترنت و سيستم ارتباط از راه دور به همراه ذخيره سازي ، كاربرد وانتقال اطلاعات تاكيد دارد.
ويژگي هاي فناوري اطلاعات: IT
- 1- مواد اوليه ي آن داده ها و اطلاعات مي باشد.
- 2- موتور محركه ي آن رايانه و شبكه هاي الكترونيكي است.
- 3- محصول نهايي آن ناديدني و لمس نشدني است.
4- - توليد آن و استفاده از آن محدود به موقعيت خاص مكاني و زماني نيست.
- 5- محصولات آن تا ثيري بر تخريب زيست محيطي كره ي زمين ندارد.
فناوري اطلاعات را به پنج بخش مي توان تقسيم نمود:
- 1بخش سخت افزار: امكانات و منابع جهت پردازش- ذخيره و بازيابي اطلاعات شامل كامپيوتر- ديسكت- CD و....
2 - بخش سخت افزار ارتباطي: ساختارهاي فني جامعه به منظور ارتباط ميان كامپيوترها و پشتيباني فني مثل تلفن- مركز مخابرات و
شبكه هاي كامپيوتري .
- 3 بخش نرم افزار: برنامه هاي كامپيوتري جهت استفاده و دريافت و پردازش و توليد اطلاعات.
4- نيروي انساني: افراد شاغل در اين تكنولوژي و مصرف كنندگان محصولات اين فناوري
5 - داده ها و منابع: مواد اوليه و اطلاعات خام هستند كه البته بايد قابل اعتماد، جديد و دقيق باشند.
کامپیوتر های multi media با ظرفیت بالا وارتباط اینترنتی سریع می تواند تحقیقات وفعالیت های مشترک دانش آموزان را افزایش دهد، مثلا می تواند دسترسی آن ها را به اطلا عات جدید افزایش می دهد واجازه ی ارتباط سریع با متخصصین خارج از مدرسه را به آن ها می دهد.
مقیاس ها در این قسمت نشان دهنده ی افزایش دسترسی دانش آموزان به IT ،شامل تمایل به تقسیم اعداد ،گزارشاتی در باره ی در آمد خانواده ،نژاد وموقعیت جغرا فیایی است.به علاوه داده ها توصیف می کنند که چطور دا نش آموزان از کامپیوتر واینتر نت برای یک مجموعه از فعالیت ها در خانه ومدرسه استفاده می کنند.
در کشور های توسعه یافته سیستم مدارس سرمایه سنگینی رادرIT به کار انداخته اند .
با دسترسی به ارتباط سریعتر ،تمایل به استفاده از اینترنت به طور همیشگی ودر طیف وسیعی از فعالیت ها دارندمخصوصا مقاصد آ موزشی. سرعت بیشتروارتباط مداوم اینترنتی راندمان تحقیقات اینترنتی را افزایش میدهد.
کامپیوتر ها می توانندبرای فعالیت های آموزشی استفاده شوند مثلا زمانی که در خودآموزی در دروس ریاضیات وحرفه ودیگر کلاس هامثل شبیه سازی وآزمایشگاه های تخصصی که در بعضی از کلاس های علوم استفاده می شود.
دسترسی به اینتر نت فعالیت یاد گیری را آسان می کند مثل تحقیق روی وب و شرکت در جمع آوری اطلاعات وتحلیل پروژه های خارج از مدرسه وارتباط با کارشناسان ودانش آموزان دیگر در ارتباط با پروژه.
این پتانسیل برای رشد درک دانش آموزان وعلاقمندی آن ها برای یاد گیری ایجاب می کند تا مردم پشتیبانی کرده واین منابع را داخل مدرسه آورده ومشوقی باشند برای این که این منابع بخشی از درس شوند.
اماIT لزوما موثرتر از سایر ابزار های یاد گیری نیست .نتایج به طور گسترده ای به این وابسته اند که آیاکامپیوتر ها درست استفاده شده اند وآیا به صورت موثری اهداف آموزشی معلمان را پشتیبانی می کنند.درگیر کردن کادر آموزشی ومدیریتی مدارس با امکانات ایجاد شده فن آوری اطلاعات در مراکز آموزشی واستفاده بهتر از امکانات از راهکارهایی است که می تواند به استفاده ی بیشتر از امکاناتIT در تدریس معلمان بیانجامد.معلمان باید استفاده درست از اینترنت واصول تحقیق اینترنتی را به دانش آموزان بیاموزند.وکتاب های راهنما در اختیار آنان قرار دهند.تا بتوانیم بر هر چه کم کردن فاصله بین نظر وعمل در مسایل آموزشی فایق ششویم
محدودیت ها:
آموزش وپرورش ما،به رغم تلاش های صورت گرفته ،در حیطه برنا مه ریزی تفصیلی آموزشی ودرسی ونیز در حیطه های اجرایی واداری نظام منمرکزی است.این تمرکز ،برنامه های درسی یکسان و بدون انعطافی را ،از لحاظ محتوا ،شیوه های آموزشی وتدریس ونوع ارزش یابی برای هر موضوع درسی ،برای کلیه ی دانش آموزان اعم از شهری ،روستایی وعشایری،با هر نوع استعداد ،علاقه وخاستگاه اقتصادی واجتماعی ،از هر جنس ،نژاد،زبان و......تجویز می کند.این تمرکز ،در کتاب ذرسی واحد و آیین نامه ی آموزشی یکسان تجلی می کند.در این شرایط کاربرد فن آوری اطلاعات در آموزش تنها در سطح حداقل ،مثلا به صورت یک موضوع درسی، امکان پذیر خواهد شد.افزون بر آن ،به واسطه ی این تمرکز ،توان برنا مه ریزی در سی ورهبری فرآیند یاد گیری ،که از مهارت های اصلی در کاربرد فن آوری اطلاعات در آموزش به شمار می رود در معلمان رشد نیافته است.
نیروی انسانی در آموزش وپرورش از نظر کار برد فن آوری اطلاعات در آموزش با دو نارسایی عمده رو به رو است:
1-پرورش نیافتن تفکر منطقی،خلاقیت ذهنی،روحیه ی جستجوگریومهارت مدیریت فرآیند یاد گیری ناشی از نارسایی های برنامه های تربیت نعلم ومساعد نبودن شرایط محیط کار برای بروز وشکوفایی هر نوع خلاقیت در معلمان.
2-ضعف قابل توجه انگیزه ناشی از علاقه مند نبودن به حرفه معلمی یا توان لازم را برای ایفای این نقش نداشتن،جو مدیریت آمرانه وغیر مشارکتی حاکم بر روابط اداری ،کمی حقوق ودستمزد،احساس وجود تبعیض بین کارکنان دولت با معلمان وبالاخره منزلت نداشتن حرفه معلمی. .( فن آوری اطلاعات وارتباطات در آموزش وپرورش 15 اردیبهشت 1384 )
نتیجه گیری:
کاربرد فن آوری اطلاعات می تواند تاثیرات مثبت زیر را در رابطه باآموزش موضوعات درسی داشته باشد:
1-کاهش محدودیت های یاد گیری وتقویت برابری فرصت ها
2-امکان تسهیل دست یابی همگان به فرصت های یاد گیری با کیفیت خوب وبه بهای مناسب.
3-امکان از میان برداشته شدن محدودیت های ناشی از زمان یاد گیری (در طول شبانه روز ودر همه ی اوقات سال )،طول یادگیری(طول
دوره ی تحصیلی)،مکان یاد گیری(یادگیری موثر وسازمان یافته در هر جا می تواند صورت پذیرد)وفاصله میان فراگیر ومنابع یادگیری از جمله معلم.
4-امکان از میان برداشته شدن محدودیت های ناشی از جنس،نژاد،قومیت،موقعیت اقتصادی-اجتماعی فراگیر،که هر یک از آن ها می تواند در فرآیند یاددهی –یاد گیری اختلال ایجاد کند.
5-امکان از میان برداشته شدن قسمتی از محدودیت های ناشی از معلولیت های جسمی وذهنی در فرآیند یاد گیری.
6-امکان کاهش هزینه ی دست یابی به اطلاعات نادر وپر هزینه ی مورد نیاز در آموزش های تخصصی ودر پژوهش ها.
7-ارتقای کیفیت یادگیری ،اعطای مسئولیت یادگیری به خود دانش آموز وبرقراری نظام منسجم وهماهنگ وجامع برای ارایه ی خدمات آموزشی به دانش آموز ،متناسب با نیاز های اودر هر زمان ومکان که او طلب کند.
8-بیشتر شدن سهم دانش آموز در فرآیند یاد گیری ومشارکت هر چه بیشتر اودر این زمینه که به یاد گیری در سطوح بالاتر می انجامد.
نیازها:
1-کامپیوتر های مستقر در مدرسه وخانه ی دانش آموز که به شبکه ی جهانی متصل شده ودر سراسر کشور گسترده باشد.
2-معلمانی که برای کار با رایانه واستفاده از فن آوری اطلاعات وارتباطات در فرآیند یاددهی –یادگیری تربیت شده واز انگیزه وشوق بالایی برخوردار باشند.
3-محتوای برنامه هایی که در شبکه ها در دسترس دانش آموزان ومعلمان قرار می گیردبا هدف های آموزشی سازگار بوده واز نظریاد دهی ویاد گیری کارا وموثر باشند.
4-محیط اداری وفرهنگ حاکم بر آموزش وپرورش مناسب وموافق با تحولات فن آوری اطلاعات وارتباطات وکاربرد آن در آموزش باشد.
5 –حمایت از بخش خصوصی برای ایجاد بازار رقابتی نرم افزار های مناسب وارزان آموزشی،ارائه ی خدمات فن آوری اطلاعات وارتباطات
وعرضه ،نصب ونگهداری سخت افزار ها وزیر ساخت های فن آوری اطلاعات وارتباطات در آموزش وپرورش.
بررسی تاثیر فناوری IT در بهبود آموزش معلمان
در ده سال گذشته با رشد و توسعه نقش فناوری اطلاعات IT در کشور ما و با توجهی که به آماده کردن بسترهای لازم برای توسعه آن شده است، این پدیده در آموزش و پرورش نیز جای خود را باز کرده و به خوبی خودنمایی می کند. این که این موضوع چه مقدار تاثیرگذار بوده، قابل اندازه گیری نیست. ولی می توان به جرات گفت که از معدود پدیده هایی است که در عمر کوتاه خود توانسته تاثیر گسترده ای بگذارد و توجه بسیاری را به خود معطوف کند.
کشور ما نیز به دلیل تعاملی که با محیط پیرامون خود دارد، از تحولات جهانی بی نصیب نیست و با توجه به رویکرد جهانی در مباحثی مثل آموزش برای همه، آموزش مادام العمر، آموزش برای زندگی بهتر، یادگیری برای انجام دادن و ... که می تواند زمینه هایی را برای همکاری های آموزشی مشترک میان کشورهای جهان مهیا نماید، می بایست از روش های خاصی برای تحت پوشش درآوردن هر چه بیشتر جمعیت لازم التعلیم و یا افزایش کیفیت آموزش و پرورش و یا حتی کاهش هزینه های آموزش استفاده کند. در مورد بکارگیری IT در آموزش و پرورش بحث های زیادی شده و عموما از IT به عنوان یک ابزار تکنیکی برای بالابردن سطح آموزش سخن رفته است. این امر نکته روشن و قابل توجهی را پیش روی ما قرار می دهد که نیاز مبرم به پیشرفت و حرفه ای شدن معلمان در زمینه IT دارد. در زمینه ارتباط معلمان با IT مطالبی فراهم شده که در پی می آوریم:
برای ایجاد یادگیری های موثر،جایی که تکنولوژی در اختیار اهداف یادگیری در مدرسه است، تنها معلمان هستند که در مواقعی حساس مبتنی بر پایه احتیاجات و شیوه های یادگیری دانش آموزان، تکنیک های IT را در برنامه ریزی تحصیلی به کار می برند.
با توجه به این که IT در آموزش، مراحل بلوغ خود را می گذراند؛ باید توسط مسیولین آموزش و پرورش چشم اندازهای آن ترسیم و اهداف آن مشخص شود تا بتوان تکلیف برنامه درسی را مشخص کرد:
ـ IT چه تاثیری بر برنامه درسی دارد؟
ـ مولفه های برنامه درسی چگونه تاثیر می پذیرند؟
ـ روش های تدریس، محتوای کتاب های درسی و ارزشیابی به چه صورت خواهند بود؟
نکته ای که می توان بر آن تاکید داشت و به آن اشاره کرد این است که:
این معلم است که برای آموزش و تدریس می بایست از نمودهای فناوری استفاده کند، بنابراین می بایست روش های تدریس با رویکردهای جدید را تجربه کرد، آنها را مستند کرد و نشر داد.
شواهد به دست آمده از بررسی های تحقیقاتی، نشان از آن دارد که فنون تدریس و نوع تفکر معلمان بر روی به کارگیری فناوری اطلاعات(فناوری اطلاعات )و در نتیجه، پیشرفت دانش آموزان تاثیر بسزایی دارد.
دانش معلمان
روش به کارگیری فناوری اطلاعات IT( ) در کلاس درس تحت تاثیر دانش معلمان درباره موضوع مورد تدریس و نیز ارتباط فناوری اطلاعات با آن موضوع قرار دارد. بعضی از معلمان منابع فناوری اطلاعات را که به موضوع درسی خاصی مربوط است انتخاب می نمایند. در حالی که بعضی دیگر فناوری اطلاعات IT( ) را برای این به کار می گیرند که با یک روش نوآورانه کار دانش آموزان را ارایه نمایند، بدون این که ارتباط مستقیمی با عنوان درس داشته باشد.
شواهد نشان می دهد وقتی که معلمان دانش خود را در زمینه موضوع درس و شیوه یادگیری دانش آموز به کار می بندند، به کارگیری فناوری اطلاعات بیشترین اثر مستقیم را بر پیشرفت شاگردان دارد. هنگامی که دانش آموزان در فهم و درک خود در بکارگیری نرم افزاری خاص در کار فردی یا گروهی یا کلاسی به کنجکاوی (تردید) کشیده می شوند، شاهد این پیشرفت خواهیم بود.در مورد اثرات به کارگیری فناوری اطلاعات در کار دانش آموزان و ارایه کار آنها، پژوهش های کمی صورت گرفته است.
دانش مربوط به فن معلمی
باورها و ارزش های مربوط به فن آموزش یا روش تدریس معلم، نقش مهمی در شکل دادن به فرصت های یادگیری از طریق فناوری ایفا می کند. بررسی سوابق تحقیقاتی به روشنی بیان نمی کند که آیا این باورها و ارزش ها سبب خواهند شد تا از فناوری به عنوان وسیله ای جهت تقویت رویکردهای رایج تدریس استفاده شود و یا این که فناوری های جدید باعث ایجاد تحول در شیوه تعامل معلمان با دانش آموزان و فعالیت های آنها می شود.معلمان به دانش وسیعی از فناوری اطلاعاتIT( ) نیاز دارند تا بتوانند منابع مناسب را انتخاب و از آنها در تدریس خود به نحو مناسب استفاده کنند.
● فعالیت های آموزشی معلمان، با استفاده از IT
دامنه کاربردهای آموزشی IT بسیار وسیع است. در یک طرف آن فعالیت های بسیار محدود است که عمدتا بر پایه روش های سنتی قرار دارد و در طرف دیگر آن، تغییرات اساسی در رویکردهای تدریس قرار می گیرد.به عنوان مثال، بعضی از معلمان از وایت برد تعاملی interactive whiteboard( ) در نمایش دادن محتوا و نظریات در مباحث کلاسی به روش سنتی استفاده می کنند، در حالی که معلمان دیگر اجازه می دهند دانش آموزان برای نشان دادن نمایشنامه هایی که خودشان طراحی و فیلمبرداری کرده اند، در کلاس از این وسیله استفاده کنند.مطالعات نشان می دهد موثرترین کاربرد IT( ) آن است که معلم و برنامه های نرم افزاری، فهم و فکر دانش آموز را به چالش می کشاند و این کار از طریق شرکت تمامی دانش آموزان در بحث کلاسی با استفاده از وایت برد تعاملی و یا کار دانش آموزان با رایانه به صورت فردی و گروه های دونفره صورت می گیرد.
● دسترسی به منابع فناوری اطلاعاتIT
موضوع مهم در استفاده از فناوری اطلاعات در موضوعات درسی و در کلاس درس، مقدار و حدود منابع فناوری اطلاعاتی در دسترس معلمان است. جایی که تعداد معدودی کامپیوتر در کلاس هست- عمدتا در مدارس ابتدایی- این موضوع استفاده از فناوری را محدود می کند، زیرا هر شاگرد فقط چند دقیقه می تواند از کامپیوتر استفاده نماید.کاربرد یک وایت برد الکترونیکی توسط تمامی دانش آموزان یک کلاس، اثرات مثبت و منفی به همراه دارد. این روش باعث می شود دانش آموزان در فعالیت تدریس شرکت کنند و مفاهیم و فرآیندهای پیچیده را مشاهده کنند. اگر چه، بعضی از معلمان فقط روی جنبه ارایه مطالب Presentation تکیه می کنند و نسبت به شبیه سازی و مدل سازی که ممکن است برای دانش آموزان بیشتر چالش بوجود آورد، بی تفاوتند و فقط تعداد کمی از معلمان، گزارش بکارگیری نرم افزارهای ویژه مربوط به محتوا و اهداف برنامه درسی را ارایه کرده اند.
● دانش معلمان در مورد توانمندی فناوری اطلاعات IT( ) در آموزش
به رغم این که معلمان اغلب در مورد منابع در دسترس فناوری اطلاعات دچار محدودیت هستند، لیکن نمونه های زیادی در تحقیقات انجام شده پیشین وجود دارد که نشان می دهد در میان معلمان، فهم خوبی از منابع فناوری اطلاعات وجود دارد. با این وجود، هر چه میزان دانش معلمان از منابع فناوری اطلاعاتIT( ) کم باشد، از میزان قراردادن موقعیت مناسب ایجادشده توسط فناوری اطلاعات برای دانش آموزان کاسته می شود.
● فن معلمی خارج از کلاس درس
به رغم نیاز به فنون تعلیم و تربیت جدید با استفاده از فناوری اطلاعات، که باعث می شود معلمان در پاره ای اوقات نقش تسهیل کننده را ایفا کنند، معلمان باید در زمینه برنامه ریزی، آماده سازی و مطالعه خارج از کلاس نقش داشته باشند، زیرا در این صورت، کار کلاسی دانش آموزان رضایت بخش خواهد بود.
اثرات فعالیت های آموزشی بر روی پیشرفت دانش آموزان
مدارک جامعی مبنی بر تاثیر یا کمک کردن فناوری اطلاعات IT( ) بر روی پیشرفت دانش آموزان وجود دارد (دکاکس و ابوت ) این مدارک نشان می دهد که این ویژگی و مزایا به روشی که معلم برای انتخاب کردن سازماندهی استفاده از منابع فناوری اطلاعات اتخاذ می کند، بستگی دارد و این فعالیت ها با کارهای کلاسی و فعالیت های خارج کلاس تلفیق می شود.در حال حاضر، انواع منابع فناوری اطلاعاتی موجود و در دسترس نشان می دهد که بکارگیری فناوری اطلاعات همیشه بر روی اهداف ویژه ای از برنامه درسی متمرکز است. دو زمینه مشخص و شفاف وجود دارد که نشان می دهد از فناوری اطلاعات در تدریس خود استفاده می کنند که شامل فعالیت های کلاسی و خارج از آن است
بررسی پیشینه ادبیات فناوری اطلاعات، روش هایی را که باید معلم به طور موثر با منابع فناوری اطلاعات تلفیق نماید و در چارچوب آموزش در روش یاددهی- یادگیری و برنامه درسی به کارگیرد، مشخص می کند. این روش ها شامل مطالب زیر است:
ـ درک ارتباط بین منابع فناوری اطلاعات، محتوا، فرآیند و مهارت های موضوعی مربوط به درس؛
ـ استفاده از تجربیات موضوعی در انتخاب متناسب منابع فناوری اطلاعات که به فهم اهداف ویژه یادگیری کمک می کند. این مورد شامل نرم افزارهای خاص موضوعات درسی گوناگون و منابع عمومی است.
ـ آگاهی از توانمندی منابع فناوری اطلاعات در کمک به مهارت های دانش آموزان در ارایه مطالب و نیز در نقش آنها در به چالش کشیدن فکر و یادگیری های موضوعی دانش آموزان؛
ـ افزایش میزان اعتماد افراد نسبت به بکارگیری IT از طریق افزایش فراوانی استفاده و استفاده از منابع بیشتر به جای اکتفا به یک یا دو منبع رایج؛
ـ پذیرفتن این که بعضی از کاربردهای فناوری اطلاعات باعث تغییر روش ارایه دانش و روش ارایه موضوع درسی به دانش آموزان و درگیرکردن آنها در فعالیتهای آموزشی است.
ـ شناختن این که در جایی که از فناوری اطلاعات برای به چالش کشیدن فهم و درک دانش آموزان و تفکر مراحل بالاتر آنان استفاده می شود، چگونه می توانیم تدریس را طراحی و آماده کنیم.
ـ شناختن این که کدام شیوه از سازماندهی کلاس بیشترین تاثیر را هنگام استفاده از فناوری اطلاعاتIT بر روی راههای یادگیری دارد. به عنوان مثال وقتی که دانش آموزان فعالیت های خودشان را انجام می دهند، برای فعالیت های دونفره و فعالیت های تمام کلاس و فعالیت های گروهی از چه نوع سازماندهی باید استفاده شود.اکثریت معلمان، که شامل خلاق ترین آنها می شوند، به دانش و اطمینان و فهم بهتری از توانمندی فناوری اطلاعات در یادگیری دانش آموزان احتیاج دارند.این موضوع این بحث را مطرح می کند که پشتیبانی و حمایت اساسی از معلمان برای توسعه حرفه ای به منظور این که معلمان، پیشرفت دانش آموزان را با کاربرد فناوری اطلاعات تلفیق کنند، یک ضرورت است.اگر در صدد آن هستیم که معلمان به کارگیری IT را در برنامه جاری خود تلفیق کنند و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان را ارتقا دهند، باید از ارتقای سطح تخصصی معلمان حمایت بیشتری صورت گیرد.
فهرست منابع:
گروه توسعه و کاربرد فناوری و اطلاعات و ارتباطات.فناوری اطلاعات وآموزش و پرورش (تالیف رحیم عبا دی)Powerpoint تهیه از presettion mehdi bagheri مصاحبه با آقای مهرعلیزاده در رابطه با( تا چه حد می تواند بعنوان راهکار برای حل مشکلات فعلی کشور باشد ؟)
مقالاتی از برگزارى همایش ملى أموزش و پرورش نظرى مهارتى در۸و۹آبانسایتهای اینترنتی
منابع لاتین
www.google.com
و www.yahoo.com سایتهای اینترنتی : www.itanalyze.ir و www.riazilog.com و www.rie.ir و روزنامه رسالت www resalat news com
Angrist j,Lavy V.2002.New evidence on classroom computers and pupil learning .The Economic Journal 112(October):735-65
Becker Hj.1994.How exemplary computer-using teachers differ from other teachers;Implications for realizing the potential of computers in schools.journal of Research on computing in Education26:291-320
Donnelly MB,Dove T,Tiffany-Morales J.2002.Technology-Related Professional Development in the Context of Educational Reform:A Literature Review.Arligton, VA:SRI International
Hedges LV,Konstantopoulos S, Thoreson A.2003.NAEP Validity Studies;Computer Use and Its Relation to Academic Achievement in Mathematics,Reading,and Writing.NCES 2003-15.Washington,DC:U.S.Department of Education,National Center for Education Statistics.
Parsad B, Jones J.2005.Internet Access in U.S. Public Schools and Classrooms:1994-2003.NCES 2005-015.Washington ,DC: Department of Education,National Center for Education Statistics.
Ringstaff C,Kelly L,2002.The Learning Return on Our Educational Technology Investment.San Francisco:WestED.
Science and Engineering Indicators 2006 Arlington,VA(NSB06-01)(February 2006)
منابع فارسی
تحلیل وضعیت فن آوری اطلاعات وارتباطات در ایران 15 اردیبهشت 1384 IT analyze.ir
نگاهی به تاثیر شبکه های رایانه ای محلی در آموزش 4 مرداد 1385 . IT analyze ir
گروه توسعه وکاربرد فن آوری اطلاعات وارتباطات ،گروه فن آوری اطلاعات ناحیه دو قم ،ICT در آموزش 30 فروردین 1385
زمانی ،بی بی عشرت .گودرزی،زهره.حسن پور،افسانه (1385)تاثیر آموزش مجازی بر کاهش نابرابری جنسیتی در آموزشWoman Information Technology
کلس ،آنیتا(1385)توسعه فن آوری ارتباطات وکاهش فقر(2) ترجمه کامبیز پارتازیان شبکه فن آوری اطلاعات ایرانWWW,IRITN.COM
گریسون ،دی ،آر و آندرسون،تری(1384).یاد گیری الکترونیکی در قرن بیست ویکم،ترجمه اسماعیل زارعی زوارکی وسعید صفایی موحد.تهران:علوم وفنون.
عطاران ،محمد (1382)دغدغه های فن آوری IT in education.htm